Zeven achtduizenders in een winter zijn al een levenswerk. Veertien in zeven maanden gold tot 2019 als ondenkbaar. Nirmal Purja, de Nepalese oud-militair die onder klimmers wereldwijd bekendstond als Nimsdai en die vorige week omkwam bij een lawine op Broad Peak, bewees dat het bestaande record van bijna acht jaar met een factor twaalf kon worden ingekort. Zijn dood, tijdens een expeditie waarbij ook negen andere klimmers omkwamen, markeert het einde van een van de meest onderschatte prestaties in de moderne bergsportgeschiedenis.

Wie zijn record alleen als een sportief huzarenstukje wegzet, mist het interessantste deel. Project Possible was in de kern een logistieke en mentale exercitie: hoe houd je lichaam en beslissingsvermogen overeind terwijl je van de ene achtduizender naar de andere springt, zonder de maandenlange hersteltijd die de rest van de bergsportwereld voor vanzelfsprekend hield. Voor iedereen die zelf met grote expedities of extreme uithoudingssporten bezig is, zit daar de echte les.

Van Special Boat Service naar de Death Zone

Purja’s pad naar de Himalaya liep niet via een klimschool. Hij groeide op in het Nepalese Chitwan-district, in een familie met een lange militaire traditie, en trad op zijn achttiende toe tot het Britse leger. Na de zware Gurkha-selectie meldde hij zich aan voor de Special Boat Service, de maritieme evenknie van de SAS. Hij werd de eerste Gurkha ooit die daartoe werd toegelaten en diende er zestien jaar, met een specialisatie in extreme koudeweeroorlogsvoering.

Die achtergrond verklaart veel van hoe hij later expedities aanpakte. Waar de meeste alpinisten een berg als doel zien, benaderde Purja iedere top als een missie met een tijdslijn, een risicoprofiel en een team dat op elkaar moest kunnen bouwen. Discipline was bij hem geen mindset-quote, maar een trainingsprincipe dat rechtstreeks uit zijn militaire jaren kwam.

De logistiek achter zeven maanden

De klim zelf was voor Nirmal Purja niet het grootste obstakel. Vergunningen in drie landen, weersvoorspellingen die per dag konden omslaan, helikoptertransport tussen basiskampen en een Nepalees team dat continu op topniveau moest presteren: dat was de puzzel die Project Possible mogelijk maakte of deed mislukken.

Vooral de fysieke marges waren extreem. Terwijl klimmers na een achtduizender doorgaans weken tot maanden herstellen voor ze weer aan hoogte durven, stapte Purja soms binnen 48 uur na een summit alweer een helikopter in richting de volgende expeditie. Dat vraagt niet alleen om een uitzonderlijk lichaam, maar ook om een logistieke machine eromheen die geen ruimte laat voor vertraging: acclimatisatie moest overlappen met reistijd, uitrusting moest per regio en hoogte vooraf klaarstaan, en iedere vertraging op één berg zette de hele planning onder druk.

De uitrusting zelf kwam voor een belangrijk deel van ThruDark, het Britse performance-merk opgericht door zijn voormalige SBS-collega’s Staz Stazicker en Louis Tinsley. Purja droeg tijdens meerdere van zijn recordklimmen een op maat ontwikkeld Summit Suit van het merk, gebouwd om te functioneren in de Death Zone waar materiaalfalen geen optie is. Het onderstreept hoe nauw expeditiekleding, militaire achtergrond en prestatie in zijn wereld met elkaar verweven waren.

Erkenning voor het team achter de gids

Wat Purja’s verhaal onderscheidt van veel andere recordpogingen, is waar hij de eer neerlegde. Hij benadrukte tijdens en na zijn klimmen keer op keer dat zijn Nepalese team, de mensen die routes uitzetten, kampen opbouwen en buitenlandse expedities al decennia veilig naar de top brengen zonder daar de credits voor te krijgen, net zo bepalend was als zijn eigen conditie. Volgens Purja zelf, geciteerd in Men’s Fitness: “Dit project ging nooit alleen over mij”.

Die verschuiving in perceptie, van Sherpa’s en Nepalese gidsen als ondersteuning naar Nepalese klimmers als gelijkwaardige atleten, is misschien wel zijn blijvendste nalatenschap in de bergsport, los van het record zelf.

Van expeditie naar wereldwijd verhaal

Purja’s record bleef aanvankelijk vooral bekend binnen de bergsportwereld. Dat veranderde toen Netflix eind 2021 de documentaire 14 Peaks: Nothing Is Impossible uitbracht, waarin de zeven maanden van Project Possible in beeld werden gebracht. De film maakte zijn verhaal in één klap wereldwijd bekend, tot ver buiten de kring van alpinisten en expeditieplanners.

Broad Peak: waar voorbereiding grenzen kent

Purja kwam op 30 juli om het leven toen een lawine zijn team op de westflank van Broad Peak in Pakistan trof, tijdens wat een van zijn laatste grote expedities zou worden. Negen andere klimmers, onder wie internationale en Nepalese teamleden, overleefden de lawine niet. Het incident onderstreept iets waar Purja zelf nooit licht over deed: op dat niveau van bergsport blijft het risico onberekenbaar, hoe grondig de voorbereiding ook is. Ervaring en materiaal verkleinen de marge van fouten, maar elimineren die nooit volledig.

Vijf lessen voor wie zelf grote doelen nastreeft

• Plan de logistiek even grondig als de fysieke training. Project Possible stond of viel niet met klimvermogen, maar met vergunningen, transport en weer.
• Bouw met een team, niet alleen voor jezelf. Purja’s resultaten waren nooit soloprestaties, ook al ging de aandacht vaak naar één naam.
• Gebruik scepsis als brandstof, niet als reden om te stoppen. Het bestaande record van acht jaar leek onaantastbaar tot iemand besloot dat te testen.
• Herstel is een variabele, geen vast gegeven. Wie de grenzen van hersteltijd verlegt, moet dat met data en voorbereiding doen, niet met bravoure.
• Respecteer wat je niet kunt controleren. Ook de best voorbereide expeditie blijft afhankelijk van een berg die zich niet aan een schema houdt.

Kort en krachtig

• Wat was Project Possible precies?
  Project Possible was Nirmal Purja’s poging om alle veertien bergen boven de 8.000 meter te beklimmen in minder dan zeven maanden, tegenover het bestaande record van bijna acht jaar. Hij voltooide de missie in zes maanden en zes dagen.
• Hoe overleed Nirmal Purja?
  Purja kwam op 30 juli 2026 om het leven bij een lawine op Broad Peak in Pakistan, samen met negen andere leden van zijn expeditieteam.
• Wat is de Netflix-documentaire over Nirmal Purja?
  14 Peaks: Nothing Is Impossible is een Netflix-documentaire uit 2021 die Project Possible in beeld brengt en Purja’s verhaal wereldwijd bekend maakte.
• Wat is ThruDark en welke rol speelde het merk in Purja’s klimmen?
  ThruDark is een Brits performance-kledingmerk, opgericht door zijn voormalige SBS-collega’s Staz Stazicker en Louis Tinsley. Purja droeg tijdens meerdere recordklimmen een op maat ontwikkeld Summit Suit van het merk, gebouwd voor extreme kou en lage zuurstof in de Death Zone.
• Waarom wordt Purja gezien als belangrijk voor Nepalese klimmers?
  Hij benadrukte consequent de rol van zijn Nepalese team en droeg bij aan een bredere erkenning van Nepalese en Sherpa-klimmers als atleten op zichzelf, in plaats van louter ondersteunend personeel bij westerse expedities.