Een elektrische SUV met 375 pk die zijn beste werk doet door zijn vermogen níet te gebruiken. Zo kun je de nieuwe Jeep Compass 4xe samenvatten nadat Jeep hem naar Arjeplog stuurde. Dat dorp in Zweeds Lapland, net onder de poolcirkel, is de vaste testplek van zo ongeveer de hele auto-industrie. Daar ligt een meter sneeuw en de bevroren meren zijn vlak genoeg om er een circuit op te schrapen. Het filmpje heet “Master the Impossible” en is de vierde en laatste aflevering van de Jeep Capability Stories.
Ik zat eerder al achter het stuur van de Compass 4xe, toen in de modder rond Frankfurt. Daar bleek hij ruiger en capabeler dan de specsheet doet vermoeden. Sneeuw en ijs vragen iets anders. In de modder wil je dat de auto blijft doorduwen; op ijs heb je juist iets aan een auto die zich weet in te houden. Dat is precies wat Jeep in Arjeplog wil laten zien, en het is de vraag die voor de Nederlandse winter telt: wat doet die techniek op een bevroren polderweg in Drenthe?
4xe betekent tegenwoordig iets anders
Jeep-kenners moeten even schakelen. Jarenlang stond 4xe voor de plug-in hybrides van het merk. Op de nieuwe Compass betekent het volledig elektrisch, met vierwielaandrijving via twee aparte elektromotoren. De motor voor drijft de vooras aan met 157 kW en 345 Nm, de motor achter levert 132 kW en 232 Nm. Samen is dat 375 pk. Een cardanas is er niet: de twee assen worden elektronisch op elkaar afgestemd. Binnen de nieuwe Compass-reeks is de 4xe de enige elektrische versie met vierwielaandrijving; de andere EV-varianten rijden met voorwielaandrijving.
Die opzet is meer dan een papieren kwestie. Een elektromotor reageert in milliseconden en kan per as precies doseren hoeveel koppel er naar het asfalt (of ijs) gaat. Volgens Jeep registreert de motorregeling wielslip in real time. Het systeem past het koppel aan de dynamische belasting aan, dempt trillingen in de aandrijflijn en werkt samen met ABS en ESP. Kort gezegd: de auto grijpt al in voordat je zelf doorhebt dat er een wiel begint te slippen.
Selec-Terrain: vijf standen, één draaiknop
De bekende Selec-Terrain-schakelaar van Jeep zit ook in de elektrische Compass. Je kiest uit vijf rijmodi: AUTO, SPORT, SAND & MUD, SNOW en 4WD LOCK. Elke stand past de gasrespons, de tractiecontrole, het ESP en de verdeling tussen de assen aan. Dat is geen nieuw idee, want Jeep doet dit al jaren. Wel is het voor het eerst gekoppeld aan een aandrijflijn die de instructies zonder mechanische vertraging uitvoert.
De SNOW-stand is het interessantst, juist omdat hij zo bescheiden is. Je krijgt dan maximaal 80 procent van het vermogen, de vierwielaandrijving staat continu aan en de slipdrempels op beide assen zijn voorzichtig afgesteld. Jeeps testrijder zegt dat de progressieve koppelafgifte wielspin beperkt en dat de auto beheersbaar blijft op ijs en gladde ondergrond. [QUOTE: Jeep-testrijder, persbericht Stellantis] Dat 80 procent op ijs nog altijd zo’n 300 pk is, laten we maar even voor wat het is.
Waarom dit ook buiten Lapland telt
Jeep zegt het zelf ook: dezelfde systemen die in Arjeplog indruk moeten maken, zijn vooral bedoeld voor alledaagse omstandigheden. Een bekende route wordt een stuk minder bekend bij een plensbui, ijzel of natte bladeren in een bocht. Juist daar heeft een elektrische vierwielaandrijver een voordeel. Je hoeft geen 4×4 in te schakelen en er zit geen vertraging in een mechanische koppeling. Het systeem werkt voortdurend op de achtergrond.
Die kanttekening blijft wel staan: geen enkele tractieregeling maakt goede winterbanden overbodig. Aan elektronica heb je weinig als het rubber eronder niet meewerkt. Wie de Compass 4xe als wintervriend ziet, zet er dus nog steeds een set winter- of all-seasonbanden onder.
Bereik en beschikbaarheid
Jeep geeft de 4xe een accu van 96,1 kWh en een WLTP-bereik tot 606 kilometer. Bij temperaturen onder nul ligt het werkelijke bereik met elke EV lager dan op de brochure, en een besneeuwde bergpas is daar geen uitzondering op. In Nederland begint de Compass 4xe bij € 50.495 en is hij alleen leverbaar in de uitvoeringen Upland en Overland. Wat de auto offroad en in het dagelijks gebruik doet, lees je in onze rijtest rond Frankfurt.
Over de Compass 4xe zegt het meer dat Jeep hem net onder de poolcirkel vooral laat inhouden dan dat hij 375 pk heeft. De echte proef komt pas wanneer iemand er in januari mee de A28 op rijdt.
Nog wat losse eindjes
- Is de nieuwe Jeep Compass 4xe een hybride?
Nee. Bij de nieuwe Compass staat 4xe voor de volledig elektrische versie met vierwielaandrijving. Voorheen gebruikte Jeep de naam voor plug-in hybrides, en daardoor ontstaat soms verwarring. - Hoe werkt de vierwielaandrijving zonder cardanas?
Elke as heeft een eigen elektromotor. Software verdeelt het koppel tussen voor en achter en kan dat per moment aanpassen. Omdat er geen mechanische verbinding tussen de assen is, reageert het systeem sneller dan een klassieke 4×4. - Wat doet de SNOW-modus precies?
De SNOW-modus beperkt het vermogen tot 80 procent, houdt de vierwielaandrijving continu ingeschakeld en stelt tractiecontrole en ESP voorzichtiger af. Zo blijft er minder wielspin over en houd je meer controle op ijs en sneeuw. - Heb je met deze systemen nog winterbanden nodig?
Ja. Tractieregeling kan alleen verdelen wat de banden aan grip leveren. Op ijs en sneeuw blijven winter- of goede all-seasonbanden de belangrijkste factor.
